Doğumdan Sonra Ne Zaman Basur Ameliyatı Olunur?
Hamilelik sırasında başlayan veya doğum sonrasında belirginleşen basur (hemoroid) şikâyetleri oldukça sık görülebilir. Ancak doğumdan hemen sonra ortaya çıkan her hemoroid için ameliyat gerekmez. Gebelik ve doğumla ilişkili hemoroid şikâyetlerinin bir bölümü, doğum sonrasında vücuttaki basınç ve dolaşım değişikliklerinin azalmasıyla gerileyebilir.
Bu nedenle doğumdan sonra basur ameliyatının ne zaman yapılacağı için herkes açısından geçerli kesin bir gün, hafta veya ay bulunmaz. Ameliyat kararı; hemoroidin derecesine, kanama ve sarkmanın devam edip etmediğine, ağrının şiddetine, doğum sonrası iyileşmeye ve hastanın genel durumuna göre verilmelidir.
Doğumdan Sonra Basur Neden Olur?
Hemoroid şikâyetleri gebeliğin özellikle son dönemlerinde artabilir.
Büyüyen rahmin pelvis bölgesindeki damarlara oluşturduğu basınç, hormonal değişiklikler, kabızlık ve artan karın içi basıncı hemoroid gelişimine katkıda bulunabilir.
Doğum sırasında uzun süreli ve yoğun ıkınma da makat bölgesindeki basıncı artırabilir. Bu nedenle bazı kadınlarda daha önce var olan hemoroidler doğum sonrasında belirginleşebilir veya ilk kez bu dönemde şikâyet oluşturmaya başlayabilir.
Doğumdan Sonra Basur Kendiliğinden Geçer mi?
Bazı hastalarda evet.
Doğumla birlikte rahmin pelvis bölgesindeki damarlara yaptığı baskının azalması ve gebelikle ilişkili değişikliklerin zaman içerisinde gerilemesi hemoroid şikâyetlerinin azalmasına yardımcı olabilir.
Bu nedenle doğumdan hemen sonra ortaya çıkan hemoroidlerde, acil bir durum bulunmadığı sürece, ilk yaklaşım genellikle ameliyat değildir.
Kabızlığın önlenmesi, dışkının yumuşak tutulması ve aşırı ıkınmadan kaçınılması bu dönemde özellikle önemlidir.
Doğumdan Sonra Basur Ameliyatı İçin Ne Kadar Beklenmeli?
Bu sorunun herkes için geçerli “40 gün”, “2 ay” veya “6 ay” gibi tek bir cevabı yoktur.
Doğum sonrası erken dönemde hemoroid şikâyetleri gerileyebileceğinden, acil veya komplikasyonlu bir durum bulunmuyorsa öncelikle hastalığın seyri takip edilebilir.
Ameliyat zamanlamasında;
- Hemoroidin derecesi,
- Dışarı çıkan hemoroid dokusunun devam edip etmediği,
- Kanamanın sıklığı ve miktarı,
- Ağrı ve günlük yaşam üzerindeki etkisi,
- Dış hemoroidlerin durumu,
- Kabızlığın devam edip etmediği,
- Doğum sonrası annenin iyileşme durumu,
- Emzirme dönemi,
- Hastanın genel sağlık durumu
birlikte değerlendirilmelidir.
Dolayısıyla ameliyat kararında yalnızca doğumun üzerinden geçen süre değil, hemoroidin doğum sonrasında kalıcı bir sorun haline gelip gelmediği önemlidir.
Doğumdan 40 Gün Sonra Basur Ameliyatı Olunur mu?
Halk arasında doğum sonrası “40 gün” önemli bir dönem olarak kabul edildiği için hemoroid ameliyatıyla ilgili de bu soru sık sorulabilir.
Ancak hemoroid ameliyatı açısından 40 gün herkes için geçerli tıbbi bir ameliyat sınırı değildir.
Doğumdan 40 gün sonra da hastanın doğum sonrası iyileşmesi, hemoroidin derecesi, şikâyetlerin devam edip etmediği ve tedavi gereksinimi değerlendirilmelidir.
Bazı hastalarda ameliyat gerekmeyebilirken, bazı hastalarda devam eden ileri hemoroid hastalığı nedeniyle girişimsel veya cerrahi tedavi gündeme gelebilir.
Normal Doğumdan Sonra Basur Daha Fazla Olur mu?
Normal doğum sırasında oluşan basınç ve ıkınma hemoroid şikâyetlerinin belirginleşmesine katkıda bulunabilir.
Özellikle uzun süren ıkınma dönemi makat ve pelvis bölgesindeki damarlar üzerindeki basıncı artırabilir.
Ancak hemoroid yalnızca normal doğum yapan kadınlarda görülmez. Gebeliğin kendisi de hemoroid açısından önemli bir risk dönemidir.
Bu nedenle sezaryenle doğum yapılmış olması hemoroid gelişmeyeceği anlamına gelmez.
Sezaryenden Sonra Basur Ameliyatı Ne Zaman Yapılır?
Sezaryen geçirmiş hastalarda da herkes için geçerli sabit bir hemoroid ameliyatı süresi bulunmaz.
Sezaryen büyük bir abdominal cerrahi işlem olduğundan annenin ameliyat sonrası toparlanması, yara iyileşmesi ve genel durumu da değerlendirmeye alınmalıdır.
Hemoroid acil bir sorun oluşturmuyorsa öncelikle doğum ve sezaryen sonrası iyileşme sürecinin değerlendirilmesi, ardından devam eden hemoroid şikâyetleri için tedavi planının oluşturulması uygun olabilir.
Emzirirken Basur Ameliyatı Olunabilir mi?
Emziriyor olmak tek başına hemoroid tedavisinin veya gerekli bir cerrahi girişimin yapılamayacağı anlamına gelmez.
Ancak ameliyat planlanırken kullanılacak anestezi yöntemi, ağrı kesiciler ve diğer ilaçlar emzirme dönemi açısından ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu nedenle hastanın emzirdiğini hem genel cerrahi uzmanına hem de anestezi ekibine bildirmesi önemlidir.
Acil olmayan durumlarda ameliyatın gerekliliği ve uygun zamanlaması anne özelinde değerlendirilmelidir.
Doğum Sonrası Basur İçin Önce Ameliyatsız Tedaviler Denenir mi?
Çoğu hastada, özellikle doğum sonrası erken dönemde ve ciddi bir komplikasyon bulunmuyorsa, öncelikle konservatif yöntemler değerlendirilebilir.
Bunların temel amacı kabızlığı ve aşırı ıkınmayı önlemek, dışkılama sırasında hemoroid dokusunun yeniden zorlanmasını azaltmaktır.
Bu dönemde;
- Lif açısından dengeli beslenmek,
- Yeterli sıvı tüketmek,
- Tuvalet ihtiyacını ertelememek,
- Tuvalette uzun süre oturmamak,
- Aşırı ıkınmamak,
- Dışkının uygun kıvamda tutulmasını sağlamak
önemlidir.
Gerekli ilaç ve lokal tedaviler ise özellikle emzirme döneminde hekim önerisiyle kullanılmalıdır.
Doğum Sonrası Hangi Durumlarda Ameliyat Gündeme Gelir?
Doğum sonrasında zaman geçmesine rağmen hemoroid şikâyetleri devam ediyorsa girişimsel veya cerrahi tedaviler değerlendirilebilir.
Özellikle;
- İleri derecede hemoroid,
- Devam eden belirgin sarkma,
- Tekrarlayan veya önemli kanama,
- Günlük yaşamı etkileyen şikâyetler,
- Belirgin dış hemoroidler,
- Konservatif tedaviye rağmen devam eden yakınmalar
tedavi kararında dikkate alınır.
Burada önemli olan yalnızca “basur var mı?” sorusu değil, hemoroidin tipi, derecesi ve hastada oluşturduğu sorunların belirlenmesidir.
Doğum Sonrası Tromboze Hemoroid Olursa Beklemek Gerekir mi?
Doğum sonrası dönemde görülebilecek sorunlardan biri tromboze dış hemoroiddir.
Dış hemoroid içerisinde pıhtı oluştuğunda makat kenarında aniden gelişen sert ve oldukça ağrılı bir şişlik ortaya çıkabilir.
Bu durumda rutin bir hemoroid ameliyatının zamanlamasından farklı bir değerlendirme gerekir. Ağrının şiddeti, şikâyetin başlangıç zamanı ve muayene bulguları tedavi yaklaşımını etkileyebilir.
Bu nedenle doğumdan sonra aniden ortaya çıkan şiddetli makat ağrısı ve sert şişlik varsa “birkaç ay geçmesini beklemek” yerine genel cerrahi değerlendirmesi yapılmalıdır.
Doğumdan Sonra Hangi Hemoroid Tedavisi Uygulanabilir?
Doğum sonrası kalıcı hale gelen hemoroidlerde uygulanabilecek yöntem hastalığın özelliklerine göre belirlenir.
Uygun hastalarda;
- Girişimsel hemoroid tedavileri,
- Damar bağlama yöntemleri,
- Lazerle hemoroid tedavisi,
- Cerrahi hemoroidektomi
gibi farklı seçenekler değerlendirilebilir.
Her yöntemin uygulanabileceği hasta grubu aynı değildir. Örneğin belirgin dış hemoroid veya ileri derecede sarkma bulunan bir hastayla daha erken derecedeki iç hemoroidi bulunan hastanın tedavisi farklı olabilir.
Bu nedenle amaç belirli bir yöntemi seçmek değil, doğum sonrasında devam eden hemoroidin anatomik yapısına uygun tedaviyi belirlemektir.
Tekrar Hamilelik Planlanıyorsa Basur Ameliyatı Yapılır mı?
Yeni bir gebelik planlanması tedavi kararında dikkate alınabilecek faktörlerden biridir.
Sonraki gebelikte artan karın içi basıncı, kabızlık ve doğum süreci hemoroid şikâyetlerinin yeniden ortaya çıkmasına katkıda bulunabilir.
Ancak tekrar gebelik planlanması, mevcut ve ciddi şikâyetleri bulunan her hastanın tedavisinin mutlaka ertelenmesi gerektiği anlamına gelmez.
Hemoroidin derecesi, hastanın şikâyetleri ve gebelik planının zamanı birlikte değerlendirilerek kişiye özel karar verilmelidir.
Doğum Sonrası Basur İçin Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Doğum sonrasında ortaya çıkan hafif hemoroid şikâyetleri zaman içerisinde azalabilir. Ancak her durumda beklemek doğru değildir.
Özellikle;
- Fazla veya tekrarlayan makat kanaması,
- Şiddetli ya da giderek artan ağrı,
- Aniden ortaya çıkan sert ve ağrılı şişlik,
- Dışarı çıkan ve geri dönmeyen hemoroid dokusu,
- Ateş veya genel durumda bozulma,
- Uzun süre devam eden şikâyetler
varsa değerlendirme gerekir.
Ayrıca doğum sonrasında görülen her makat kanamasının otomatik olarak hemoroide bağlanmaması önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Doğumdan hemen sonra basur ameliyatı olunur mu?
Acil veya komplikasyonlu durumlar dışında doğumdan hemen sonra rutin hemoroid ameliyatı genellikle ilk yaklaşım değildir. Öncelikle hemoroidin doğum sonrası seyri değerlendirilir.
Doğumdan sonra basur ne zaman geçer?
Herkes için geçerli kesin bir süre yoktur. Bazı hastalarda şikâyetler doğumdan sonraki kısa dönemde azalırken bazı hastalarda daha uzun süre devam edebilir.
Doğumdan 40 gün sonra basur ameliyatı olunur mu?
Gerekli görülürse değerlendirilebilir ancak 40 gün hemoroid ameliyatı için standart bir eşik değildir. Karar hemoroidin durumu ve annenin doğum sonrası iyileşmesine göre verilir.
Emzirirken hemoroid ameliyatı olunur mu?
Gerekli durumlarda cerrahi tedavi planlanabilir. Anestezi ve ameliyat sonrası kullanılacak ilaçların emzirme açısından uygunluğu ayrıca değerlendirilmelidir.
Doğumdan sonra basur geçmezse ne yapılır?
Hemoroidin tipi ve derecesi muayene ile değerlendirilir. Sonuca göre konservatif, girişimsel veya cerrahi tedavilerden uygun olanı planlanabilir.
İkinci gebelik planlanıyorsa basur ameliyatı ertelenmeli mi?
Her hasta için zorunlu bir erteleme kuralı yoktur. Mevcut hemoroidin derecesi, şikâyetlerin şiddeti ve yeni gebeliğin planlanan zamanı birlikte değerlendirilmelidir.
