Videoyardımlı Makat Fistülü Tedavisi

Videoyardımlı fistül tedavisi (VAAFT), fistül yolunun içine ilerletilen çok ince bir kamera aracılığıyla uygulanır. Yol ve iç ağız doğrudan ekranda görüntülenir; içerisi temizlenir ve iç ağız kapatılır. Sfinkter kası kesilmez, dışarıdan kesi açılmaz.

Makat fistülü, makat kanalının içindeki bir noktadan başlayıp cilde açılan küçük bir tünel gibidir. Bu tünel her zaman düz ve tek parça değildir — bazı hastalarda yan kollar ya da yol üzerinde küçük birikim boşlukları bulunur.

İşte VAAFT'ı ayıran nokta budur. Fistül tedavisinde şikayetlerin geri dönmesinin en sık nedenlerinden biri, gözden kaçan bir yan koldur. Dışarıdan bakıldığında fark edilmeyen bu uzantı yerinde kaldığında akıntı da devam eder.

Kamera yolun içinden ilerlerken bu uzantılar ve boşluklar görülebilir hâle gelir. Yani yol tahmin edilerek değil, görülerek ele alınır. Aynı seansta hepsi temizlenir.

İç ağız — yani fistülün makat kanalındaki başlangıç noktası — de doğrudan görülerek kapatılır. Sonucu belirleyen en önemli adımlardan biri budur; kapatma dikişle, zımbayla ya da flep ile yapılabilir.

Yöntemin bir diğer önemli özelliği makat kasının korunmasıdır. Kamera yolun içinden ilerlediği için kasın kesilmesi gerekmez. Fistül cerrahisinde hastaların en büyük endişesi olan gaz ve dışkı kontrolü bu sayede işlemin dışında kalır.

Hastaların büyük bölümünde tek uygulama yeterli olur. Bir kısmında ise yolun tam kapanması için iki veya daha fazla seans gerekebilir; bu, sürecin bilinen bir parçasıdır ve baştan birlikte konuşulur.

Süreç muayeneyle başlar. Akıntının ne zamandır sürdüğü, daha önce geçirilmiş apse ya da ameliyatlar ve şikayetlerin seyri değerlendirilir; ardından bölge muayene edilir.

İşlem öncesinde fistül yolu görüntülenir. Muayenehanemizde bu değerlendirme transrektal ultrasonla yapılır: yolun nereden geçtiği, kasla ilişkisi ve iç ağzın konumu ekranda incelenir. Böylece ameliyata plan yaparak girilir.

Uygulama ameliyathane şartlarında yapılır. İnce kamera dış ağızdan fistül yoluna ilerletilir; yol berrak bir sıvıyla nazikçe açılırken içerisi ekranda görüntülenir. Varsa yan kollar ve birikim boşlukları bu aşamada ortaya çıkar.

Yolun iç yüzeyi görüş altında temizlenir; hastalıklı doku ve içerik dışarı alınır. Ardından iç ağız kapatılır — bu adım sonucun kalıcılığı açısından belirleyicidir ve nasıl yapılacağı işlem sırasında görülen tabloya göre kararlaştırılır.

İşlem boyunca dışarıdan bir kesi açılmaz. Kas dokusuna müdahale edilmez.

Kısa bir dinlenme döneminin ardından hastalar aynı gün evlerine döner; hastanede yatış gerekmez. Eve dönerken nelere dikkat edeceğiniz, hangi durumlarda bize ulaşmanız gerektiği ve kontrol randevunuz yazılı olarak paylaşılır.

İlk günlerde bölgede hafif bir rahatsızlık hissi olabilir. Dışarıdan geniş bir kesi açılmadığı için bu his çoğu hastada kısa sürede geriler.

Hastaların büyük bölümü birkaç gün içinde günlük rutinine ve iş hayatına döner. Masa başı çalışanlar genellikle daha erken dönebilir.

İlk dönemde dış ağızdan az miktarda akıntı gelmeye devam edebilir. Bu beklenen bir durumdur ve tedavinin işe yaramadığı anlamına gelmez; yol kapandıkça akıntı azalır.

Kapanma bir anda olmaz, haftalar içinde kademeli olarak ilerler. Bu nedenle sonucun değerlendirilmesi için belirli bir süre beklenir.

Bölgeyi temiz ve kuru tutmak bu süreçte yeterlidir. Ilık suyla yıkamak, sert sabunlardan ve parfümlü ürünlerden uzak durmak iyileşmeyi destekler.

Devam eden belirgin akıntı, artan ağrı, şişlik ya da ateş gibi durumlarda beklemeden bize ulaşmanız gerekir. Bunlar bölgede yeni bir birikim geliştiğinin işareti olabilir ve erken değerlendirilmelidir.

Kontrol muayenesi bu yöntemde özellikle önemlidir. Yolun kapanıp kapanmadığı hem muayene hem görüntülemeyle değerlendirilir. Şikayetler geçmiş olsa bile bu görüşmeleri atlamamak gerekir.

Uzun vadede süreci birlikte takip ediyoruz. Kas korunduğu için elimizdeki seçenekler açık kalır.